Szkolny negocjator – nauczyciel czy uczeń, potrzeba czy konieczność ? Cz.2

negocjacje w szkole

W poprzedniej części wpisu poruszyliśmy kwestie dotyczącego tego kto, dlaczego i po co może być szkolnym negocjatorem. Omówiliśmy również rolę jaką pełni w szkole oraz trudne decyzje i sytuacje z jakimi musi się zmierzyć. Dzisiaj skoncentrujemy się na cechach, jakie powinien posiadać dobry, a więc skuteczny negocjator szkolny.

Dobry negocjator jest skuteczny, sprawny i kompetentny.

Potrafi precyzyjnie określić zadania i ustalić ich priorytety. Umiejętność negocjowania to przede wszystkim znajomość tej dziedziny wiedzy w zakresie strategii, metod i technik oraz procedur ich przygotowywania. Przynajmniej w zarysie powinniśmy przybliżyć uczniom tę tematykę, uwzględniając jej najważniejsze elementy.

Negocjator musi wiedzieć, co będzie przedmiotem negocjacji, kto będzie w niej uczestniczył, dlaczego, kiedy, gdzie i w jaki sposób. Nie może podejmować tematu, nie znając wszelkich jego aspektów, jeśli nie chce skazać się na niepowodzenie. Zadaniem negocjatora jest osiągnięcie zamierzonego celu na drodze pokojowej (zachowanie złotego środka, ale z jednoczesnym przeforsowaniem większości swoich zamierzeń). Często nie jest to łatwe np. ze względu na rozbieżność interesów stron lub różne punkty widzenia odnośnie tej samej kwestii. Dlatego każdego negocjatora powinna cechować znajomość swoich możliwości, cierpliwość, opanowanie, usystematyzowanie działań, a także umiejętność właściwego komunikowania się i sztuka perswazji. Szczególnie istotnym czynnikiem w procesie negocjacji jest komunikowanie się, bo bez tego negocjacje nie byłyby możliwe. Negocjator to osoba komunikatywna: musi umieć słuchać, konstruować odpowiednie wnioski, być elastycznym, elokwentnym, a także potrafić odczytywać znaki niewerbalne (mowę ciała) wysyłane przez drugą stronę. Dobry negocjator powinien na pierwszy rzut oka umieć ocenić z kim ma do czynienia i w jaki sposób w związku z tym będzie z nim rozmawiał.

Wszystkie środki przekazu i odbioru oraz umiejętne posługiwanie się nimi mają wpływ na właściwe zrozumienie komunikatów. Zawsze należy uważać na to, co i w jaki sposób się mówi. Dobry negocjator zdaje sobie sprawę, że każda informacja może być źle przekazana, źle odebrana i niewłaściwie zinterpretowana, a tym samym przysporzyć dodatkowe źródło konfliktu.

Sprawna i dobra komunikacja to połowa sukcesu w rozwiązywaniu konfliktów. Oprócz tego negocjator powinien umiejętnie posługiwać się perswazją – umieć przekonywać do swoich planów, pomysłów i działań. Ważna jest także sztuka prowadzenia sporów, w której musi się wykazać znajomością metod i dostosowaniem ich do konkretnie omawianego przypadku. Musi nauczyć się dostrzegania rozwiązań alternatywnych.

Jeśli ktoś może powiedzieć o sobie, że jest profesjonalistą w negocjacjach np. sportowych, to wychodzimy z założenia, iż wykonuje te czynności zgodnie z regułami sztuki negocjacyjnej. A to oznacza, że posiada odpowiedni zasób wiedzy, umiejętności oraz doświadczenia i robi z tego właściwy użytek, a ponadto zdaje sobie sprawę z następującego faktu:

„Coraz lepiej wiemy, że coraz więcej nie wiemy”

Im więcej wiedzy na dany temat zdobywamy, tym bardziej zdajemy sobie sprawę, jak dużo jeszcze nie wiemy.

Zgodnie z przysłowiem „ jak Cię widzą, tak Cię piszą” negocjator powinien zadbać o swój wizerunek, nie tylko zewnętrzny. Powinna go cechować przedsiębiorczość, dalekowzroczność, przewidywanie posunięć drugiej strony i ich ewentualnych skutków. Niezbędny we wszelkich działaniach jest także optymizm. Negocjator powinien podchodzić do tematu z założeniem zwycięstwa, a do tego potrzebna jest odrobina szczęścia, podobnie jak w sporcie. Wiara w rozstrzygnięcie negocjacji na naszą korzyść jest podstawą do urealnienia zamierzeń.

W celu zidentyfikowania samego siebie, w zakresie ww. umiejętności i predyspozycji, należy poznać swój własny styl negocjowania. W tym celu polecam sprawdzone narzędzie, jakim jest test M. Christophera. Autor testu wyróżnia 4 typy negocjatorów:

  • Innowator
  • Negocjator komunikatywny
  • Negocjator proceduralny
  • Negocjator energiczny

Odpowiadając na pytania zawarte w teście, uzyskałam zakres punktacji 16-25, co oznaczałoby, iż należę do grona negocjatorów proceduralnych. Zgadzam się z większością podpunktów postępowania przypisanych temu typowi negocjatora, ale nie ze wszystkimi. Nie należę do ludzi drobiazgowych, pedantycznych i uwzględniających jedynie obowiązujące przepisy. Natomiast w pełni akceptuję fakt, iż negocjacje powinny być dobrze zaplanowane, opierać się na dowodach, realiach wcielenia w życie ich wyników, a więc przewidywaniu stopnia ich użyteczności.

Na dobrą sprawę, idealny negocjator to taki, który posiada najlepsze cechy wybrane spośród każdego z 4 prezentowanych typów negocjatorów. Zazwyczaj dobrego negocjatora można rozpoznać na pierwszy rzut oka. Wyróżnia się spośród innych, ponieważ zawsze znajdzie odpowiednie wyjście z każdej sytuacji. Zasadne w tym przypadku jest przytoczenie stwierdzenia:

„Sprawny negocjator hołduje zasadzie: kiedy zamykają się drzwi –

otwierają się okna innych możliwości.”

Reasumując, negocjacje to sztuka i nie łatwo sprostać wymaganiom, jakie są stawiane przed dobrym, a więc skutecznym negocjatorem. Należy być bardzo wszechstronnym, umieć znaleźć się w każdej sytuacji i wyjść z niej zwycięsko.

Szczególnie w dzisiejszych czasach tam, gdzie powstają konflikty, problemy, czyli właściwie we wszystkich sferach naszej działalności, także sportowej, a szkolnej w szczególności, fachowi i kompetentni negocjatorzy są bardzo potrzebni a wręcz konieczni.

Uczmy więc dzieci sztuki negocjacji od najmłodszych lat, uświadamiajmy im istotność roli, jaką dzięki swoim predyspozycjom mogą pełnić, a zyskamy sprzymierzeńców podejmowanych działań i unikniemy wielu niekontrolowanych i niepotrzebnych konfliktów.

Polecam książkę „To,co powiesz może zmienić świat” – o języku pokoju w świecie konfliktów: Marshall B. Rosenberg.

    Komentarze